Naar de inhoud

Wat u bij een controle op allergenen moet kunnen laten zien

Wij weten niet wat een individuele inspecteur vraagt, en wij gaan dat hier niet verzinnen. Wat wel na te lopen is, is wat de regels van u verlangen — en dat is precies wat u moet kunnen laten zien. Hieronder staat het, met het artikel erbij.

Geschreven door Jason Wang, CEO. Gepubliceerd op .

Laatst geverifieerd op . Wij controleren de genoemde bronnen opnieuw en werken deze datum bij, ook als er niets veranderd is.

Vier dingen die in de regels staan

Waar hangt uw vermelding — en hangt hij overal?

“Indien niet-voorverpakte levensmiddelen te koop worden aangeboden op meerdere plaatsen binnen eenzelfde pand, wordt de vermelding, bedoeld in het eerste lid, aangebracht op elk van deze plaatsen afzonderlijk.”

Artikel 2, tweede lid van de Warenwetregeling allergeneninformatie niet-voorverpakte levensmiddelen (BWBR0035516, in werking sinds 13 december 2014). Lees de officiële publicatie.

Loop uw pand af en tel de plekken waar u verkoopt: zaal, bar, terras, afhaalluik. Op elk daarvan hoort de vermelding. Waarom een kale QR-code daar niet voor doorgaat.

Ligt de informatie klaar voor uw personeel én voor de inspecteur?

Verstrekt u de informatie mondeling, dan eist artikel 3, onder b, dat zij te allen tijde schriftelijk of elektronisch beschikbaar is voor het personeel en voor de NVWA. Een kok die het uit zijn hoofd weet, voldoet daar niet aan: het antwoord mag niet afhangen van wie er die avond staat.

Staat bij granen en noten de soort erbij?

De NVWA vraagt dit met zoveel woorden: “Informeer uw klanten om welke glutenhoudende granen het precies gaat: tarwe (zoals spelt en khorasantarwe), rogge, gerst en/of haver.” en hetzelfde voor de acht nootsoorten. Dit is het punt waarop de meeste kaarten stukgaan, omdat “gluten” en “noten” er compleet uitzien. De volledige lijst.

Waarop berust elke voorzorgsvermelding op uw kaart?

Voor voorverpakte levensmiddelen zegt de Beleidsregel allergenenetikettering uit voorzorg:

“Allergenenetikettering uit voorzorg is gebaseerd op bevindingen van een risicobeoordeling uitgevoerd door exploitanten van levensmiddelenbedrijven.”

Artikel 2, eerste lid van de Beleidsregel allergenenetikettering uit voorzorg (Staatscourant 2025, 14337). Lees de officiële publicatie.

Voor de horeca wordt over die beleidsregel volgens de NVWA nog overlegd. Wat wél al geldt: een waarschuwing op uw kaart mag niet misleiden (artikel 36, tweede lid, van Verordening (EU) nr. 1169/2011). Staat er ergens “Kan … bevatten”, zorg dan dat u kunt uitleggen hoe dat allergeen onbedoeld in dat gerecht kan komen. Eén regel per allergeen is genoeg. Wat de beleidsregel zegt, en voor wie.

Wat een overtreding kost

Bij een eerste overtreding van de allergenenregels geeft de NVWA in de regel een officiële waarschuwing; bij een herhaalde overtreding kan een bestraffende sanctie volgen. Zo staat het bij elke allergenenregel in de bijlage van het interventiebeleid van de NVWA voor de horeca. Daar heten ze allemaal een middelzware overtreding, en daarna komt de NVWA in de regel terug:

“Na het constateren van een zware of middelzware overtreding wordt een extra inspectie uitgevoerd om na te gaan of gemaakte afspraken over het opheffen van de overtreding zijn nagekomen.”

Paragraaf 3.3, Herinspectie van de Beleidsregel Specifiek interventiebeleid NVWA voedselveiligheid bij horeca, ambachtelijke productie, retail en instellingen (Staatscourant 2026, 8641 (IB03-SPEC 37, versie 11), in werking sinds 1 april 2026). Lees de officiële publicatie.

De boete

Het bedrag staat in de bijlage bij het Warenwetbesluit bestuurlijke boeten, in de versie die geldt sinds 7 augustus 2026. Elk van de zes bepalingen van de Warenwetregeling allergeneninformatie (rijen C-29.12.1 tot en met C-29.12.6) draagt hetzelfde bedrag, en dat geldt ook voor het ontbreken van de allergeneninformatie zelf: artikel 2, zesde lid, van het Warenwetbesluit informatie levensmiddelen brengt artikel 9 en artikel 44 van de Europese verordening onder de Warenwet (rij C-29.11).

Uw bedrijf op de dag van de overtredingBoete per overtreding
50 werknemers of minder€ 525
Meer dan 50 werknemers€ 1.050

Welk van de twee bedragen geldt, hangt af van het aantal werknemers op de dag van de overtreding (artikel 3, eerste en tweede lid). Een rechtbank citeert diezelfde regel:

“Het in kolom II van de bijlage genoemde bedrag van de bestuurlijke boete wordt opgelegd aan de natuurlijke persoon of rechtspersoon welke op de dag waarop de overtreding is begaan meer dan 50 werknemers telde.”

De bijlage bij de uitspraak van de Rechtbank Rotterdam, 19 juni 2023 (ECLI:NL:RBROT:2023:5025, met artikel 3, eerste en tweede lid, van het Warenwetbesluit bestuurlijke boeten). Lees de officiële publicatie.

“Per overtreding” betekent wat het zegt. In 2024 bevestigde de rechtbank Rotterdam twee boetes van € 525 uit één controle, waarvan één voor een allergeen (sulfiet) dat bij onverpakt gehakt niet werd vermeld:

“Gelet op het voorgaande was [naam instantie] bevoegd om voor deze overtredingen een bestuurlijke boete van € 525,- per overtreding op te leggen.”

Overweging 8 in de uitspraak van de Rechtbank Rotterdam, 1 mei 2024 (ECLI:NL:RBROT:2024:3868, bestuurlijke boete voor een niet vermeld allergeen in onverpakt gehakt). Lees de officiële publicatie.

Bent u eerder beboet voor een soortgelijke overtreding en is die boete minder dan twee jaar geleden onherroepelijk geworden, dan kan het bedrag worden verhoogd (artikel 3, vierde lid).

De herinspectie

Komt de NVWA terug om te zien of de overtreding is opgeheven, dan betaalt u die herinspectie zelf. De tarieven staan in artikel 21 van de Warenwetregeling doorberekening kosten, en de NVWA publiceert dezelfde bedragen in haar tarieven voor 2026:

OnderdeelTarief 2026
Starttarief€ 92,63
Per kwartier dat de inspecteur eraan besteedt€ 39,79
Administratiekosten€ 39,79
Administratiekosten als er bij de herinspectie opnieuw wordt ingegrepen€ 79,58

Een totaalbedrag noemen wij niet: dat hangt af van hoe lang de herinspectie duurt, en dat weet niemand vooraf.

Het punt dat zwaarder weegt dan het bedrag

Een boete is eenmalig. Een kaart die niet klopt, blijft niet kloppen: elke leverancierswissel maakt het erger, en de gast die er iets aan overhoudt komt niet terug. Dat is de reden om dit op orde te hebben, niet het bedrag.

Hoe MenuVeilig hierbij helpt

Omdat allergenen uit de ingrediënten worden afgeleid en niet per gerecht worden aangevinkt, kunt u bij elke vermelding op uw kaart aanwijzen waar hij vandaan komt: welk ingrediënt hem veroorzaakt. Een “Kan … bevatten” komt van het etiket van een product, of uit uw eigen keuken: per allergeen legt u in de app vast of u het apart verwerkt, en zo niet waarom — zodat een “Kan … bevatten” nooit alleen staat.

Wanneer dit niet voor u geldt

Verkoopt u uitsluitend voorverpakte producten, dan gaat de Warenwetregeling niet over u en vervalt het grootste deel van deze pagina. En heeft u nergens een voorzorgsvermelding staan, dan is punt vier niet aan de orde — dat is een prima uitkomst, geen tekort.

Uw allergenenkaart in MenuVeilig maken? Bekijk wat het kost of maak een account aan.

Bronnen

  • Warenwetregeling allergeneninformatie niet-voorverpakte levensmiddelen — BWBR0035516, in werking sinds 13 december 2014. wetten.overheid.nl
  • Beleidsregel allergenenetikettering uit voorzorg — Staatscourant 2025, 14337. zoek.officielebekendmakingen.nl
  • NVWA start in 2026 met toezicht etiketregels allergeneninformatie — nvwa.nl, nieuwsbericht van 18 december 2025. nvwa.nl
  • Verordening (EU) nr. 1169/2011 — geconsolideerde tekst op EUR-Lex. eur-lex.europa.eu
  • Warenwetbesluit bestuurlijke boeten — BWBR0011841, geldend vanaf 7 augustus 2026, artikel 3 en bijlage, rijen C-29.11 en C-29.12.1 tot en met C-29.12.6. wetten.overheid.nl
  • Warenwetbesluit informatie levensmiddelen — BWBR0033323, artikel 2, zesde lid, dat onder meer artikel 9 en artikel 44, eerste lid, onder a, van Verordening (EU) nr. 1169/2011 onder de Warenwet brengt. wetten.overheid.nl
  • Beleidsregel Specifiek interventiebeleid NVWA voedselveiligheid bij horeca, ambachtelijke productie, retail en instellingen — Staatscourant 2026, 8641 (IB03-SPEC 37, versie 11), in werking sinds 1 april 2026. zoek.officielebekendmakingen.nl
  • Rechtbank Rotterdam, 19 juni 2023 — ECLI:NL:RBROT:2023:5025, met artikel 3, eerste en tweede lid, van het Warenwetbesluit bestuurlijke boeten. uitspraken.rechtspraak.nl
  • Rechtbank Rotterdam, 1 mei 2024 — ECLI:NL:RBROT:2024:3868, bestuurlijke boete voor een niet vermeld allergeen in onverpakt gehakt. uitspraken.rechtspraak.nl
  • Warenwetregeling doorberekening kosten — BWBR0040287, geldend vanaf 1 juli 2026, artikel 21. wetten.overheid.nl
  • NVWA-tarieven overige 2026 — nvwa.nl, tabel aanvullende controles geregistreerde levensmiddelenbedrijven, per 1 januari 2026. nvwa.nl
  • Allergenen bij onverpakte levensmiddelen (NVWA) — nvwa.nl. nvwa.nl

Dit is algemene voorlichting, geen juridisch advies. U blijft als ondernemer zelf verantwoordelijk voor de juistheid van uw allergeneninformatie.